Wystąpienie attache handlowego Ambasady Czeskiej
Republika Czeska posiada długoletnie doświadczenia w dziedzinie wykorzystania biopaliw. Mając na uwadze stworzenie nowych miejsc pracy, zagospodarowanie nie uprawianej ziemi i ochronę środowiska naturalnego proponujemy współpracę firmom zainteresowanym w utworzeniu branży biopaliwa w Polsce oraz technologii ich produkcji i dystrybucji.
Badania nad zastosowaniem modyfikacji oleju rzepakowego jako paliwa dla silników wysokoprężnych rozpoczęto w Czechach w Instytucie Badawczym Techniki Rolnej w Pradze w roku 1988. Na podstawie rezultatów tych badań wdrożono program zastosowania metylestru rzepaku /FARME/ do produkcji biooleju napędowego na skalę przemysłową.
W okresie lat 1992-1996 w ramach tego programu zbudowanych zostało w 18 jednostek rafinacji o całkowitej mocy przerobowej 63,5 tys. ton FARME/rok. Z tego 16 jednostek jest własnością spółdzielni producentów rzepaku.
Jednostki te razem wzięte posiadają moc przerobową cca 200 tys.ton rzepaku uprawianego na cca 80 tys. hektarach.
Na budowę jednostek rafinacji FARME wyasygnowano w latach 1992-1995 ze środków budżetu Państwa 722 mln. koron w postaci nieoprocentowanej pożyczki zwrotnej. FARME zwolniono jednocześnie od podatku akcyzowego, dzięki czemu cena rynkowa FARME waha się w granicach 21-23 koron/kg / bez VAT/.
Od roku 1994 FARME produkuje się według normy ťSN 65 65 07.
FARME stosuje się jako domieszkę do produkcji biooleju napędowego według normy ťSN 65 65 08. Oznacza to, iż olej napędowy może zawierać min. 30% i max. 36% FARME.
Obecnie udział w całkowitym zużyciu oleju napędowego w Rep.Czeskiej stanowi 10% właśnie bioolej i zaufanie odbiorców w tego typu paliwo wciąż rośnie. Podstawowym warunkiem zapewnienia zbytu na bioolej napędowy jest jego niższa cena wobec zwykłego oleju napędowego / cca 10% /.
Dane wyjściowe:
W roku 1995 produkcja FARME w Rep. Czeskiej stanowiła 11,8 tys. ton i w roku 2000 osiągnęła już poziom 62,8 tys. ton.
Uwarunkowania techniczne
Mowa jest o biooleju, mieszaninie zwykłego oleju napędowego i oleju rzepakowego /FARME/, który może stanowić do 30 proc. zawartości w produkcie końcowym. Bioolej spełnia te same normy użytkowe co zwykły olej i nie są potrzebne żadne modyfikacje w układzie silnika. Jeśli chodzi o dystrybucję biooleju na stacjach benzynowych, odbywa się to przy wykorzystywaniu tych samych urządzeń, co w przypadku zwykłego oleju napędowego. Bioolej składowany jest i czerpany z osobnych zbiorników.
Proces pozyskiwania biooleju polega na: tłoczeniu rzepaku, czyszczeniu tłocznia / w efekcie otrzymuje się FARME i śrutę /, mieszaniu FARME z olejem z ropy. Ilość rzepaku do przerobu na FARME determinuje wielkość potrzebnych urządzeń do przerobu, stąd indywidualne specyfiki /areał upraw rzepaku/ stanowią o rodzaju kompletacji potrzebnych urządzeń.
Korzyści wynikające z wdrożenia programu produkcji biooleju
Cena jednostki biooleju nie powinna przekraczać 90 proc. ceny oleju z ropy. Jest to cena zapewniająca opłacalność uprawy rzepaku, kosztu jego przerobu na FARME i dalej kosztu wytwarzania biooleju.
Należy jednak zwolnić FARME z podatku akcyzowego - efekt równoważenia bilansu paliwowego, ekologiczny i rolniczy /poprawa efektywności produkcji rolnej/ są nie do podważenia.
Dodatkowo przy produkcji FARME otrzymuje się śrutę /odpad po tłoczeniu rzepaku/, wykorzystywaną jako paszę dla zwierząt hodowlanych. W związku z kryzysem BSE i wycofaniem mączki kostnej jako paszy - śruta rzepakowa jest obecnie jedną z podstawowych pasz. Kolejnym produktem ubocznym jest gliceryna. Obecnie zysk ze sprzedaży gliceryny po cenach rynkowych prawie w pełni pokrywa koszt produkcji FARME.
Rzepak nie jest "skomplikowaną" rośliną. Nie wymaga wysokiej klasy gruntów ornych do jego uprawy. Stąd przy zapewnionej opłacalności produkcji można wykorzystać pod uprawę nieużytki rolne, na których zagospodarowanie brak pomysłu. Z uwagi na dowolność miejsca, w którym można realizować uprawy rzepaku / tereny o dużym bezrobociu, słabej jakości ziem uprawnych / realizacja programu zastosowania rzepaku do produkcji biooleju spowoduje powstanie gospodarstw rolnych nastawionych na produkcję rzepaku oraz małych przesiębiorstw, które zajmą się produkcją FARME a dalej biooleju. Cały program może być również prowadzony w ramach jednej działalności gospodarczej, przedsiębiorstwo rolno-produkcyjne, co daje swobodę w optymalizowaniu przedsięwzięcia. Przy znacznym uzależnieniu w gospodarce paliwowo-energetycznej od bilansu ropy naftowej, każde rozwiązanie wprowadzające oszczedności w użyciu ropy naftowej musi być pozytywnie postrzegane.
Należy pamiętać, że zapotrzebowanie na bioolej to nie tylko indywidualni użytkownicy samochodów, sektor usług transportowych ale także a może głównie - rolnictwo, wojsko, sektor energetyczno-ciepłowniczy,transport i żegługa morska, śródlądowa a także rybołówstwo. Kraje kandydujące do UE powinne spełnić wymogi i normy ekologiczne w niej obowiązujące, m.in. ustalenia z Kioto, tj. 10% paliw odnawialnych w bilansie energetycznym do 2006 r. i 20% do 2020 r. Dziś Polska ma niespełna 0,1%
Warunki osiągnięcia w/w efektów ekonomicznych
Warunkiem podstawowym jest zapewnienie zbytu na biopaliwo, o czym decyduje jego cena detaliczna / cca 10 proc. niższa od zwykłego oleju napędowego /. Zapewnienie takiego poziomu ceny jest nierealne bez odpowiedniego wsparcia ze strony państwa, szczególnie w zakresie akcyzy oraz - w razie potrzeby - interwencyjnego skupu rzepaku. Aby państwu opłacało się produkcję biopaliwa wspierać, musi ona przybrać charakter produkcji na skalę przemysłową ze wszystkim co za tym idzie: zarówno FARME jak i biopaliwo muszą być produkowane w oparciu o odpowiednie normy techniczne, trzeba zapewnić ciągłość jego dystrybucji w stacjach paliw /łącznie z transportem/.
W celu zapewnienia opłacalności programu biopaliwa dla sektora rolniczego trzeba dążyć do takich rozwiązań systemowych, by w gestii tego sektora pozostała nie tylko uprawa rzepaku jako podstawowego surowca, lecz także produkcja metylestru wraz produktami ubocznymi / śruta, gliceryna/.
Zakres współpracy
Ewentualna współpraca mogłaby dotyczyć:
Zainteresowani ewentualną współpracą proszeni są o kontakt z redakcją RUROCIĄGÓW